Redactioneel – Laboratorium Rotterdam

Steden als laboratorium. Het is een mooie metafoor die ook in het Rotterdamse beleid vaak opduikt. Het doet me denken aan oude foto’s van gemeentelijke diensten die toen nog meestal Publieke Werken heetten. Waar ingenieurs aan de stad tekenden met witte jassen aan, in de volle overtuiging vooruitgang te brengen. Hoe fraai ook, de metafoor is in dit tijdsgewricht vooral verwarrend: waar in echte laboratoria juist gepoogd wordt contextinvloeden uit te sluiten, leren we in deze Rooilijn wederom dat ze de essentie van het stedelijk leven vormen.

 

In samenwerking met en financieel gesteund door de Erasmus Universiteit en de Gemeente Rotterdam ligt voor u een themanummer met actueel onderzoek naar stedelijke beleid in de ‘tweede stad’ van Nederland. En omdat het misschien wel de ‘eerste’ stad is als het gaat om de complexiteit van haar problematieken, is deze aandacht gerechtvaardigd. We leren Rotterdam hier opnieuw kennen als een stad vol grilligheid en ambities. Nuchter gezien en wellicht wat contra-intuïtief blijken ‘complexiteitsabsorberende strategieën’ in beleid vaak beter te werken dan de traditionele ingewikkelheidsreducerende sturing.

 

De ambities van de gemeente om te sturen zijn de afgelopen jaren sowieso getemperd, maar nog niet verdwenen. Naar analogie van de bijdrage van Tordoir in de stellingrubriek is het denken dat overheden dominant zijn in maatschappelijke transities problematisch, ook voor henzelf. Ze zijn eerder één van de spelers in een complex veld. Wel met een speciale rol, vooral in een stad met veel kwetsbare groepen als Rotterdam. Niet alleen als vangnet en hoeder van democratische legitimatie, maar ook als rolmodel van inclusiviteit van afwegingen en oplossend vermogen. Laboratoria in de stad zouden verre van klinisch en afgeschermd moeten zijn, maar plekken waarin weerbarstigheid en grilligheid open tegemoet worden getreden. Ik zie ze voor me als een veldhospitaal waar expertkennis gekoppeld wordt aan praktijken, of om het op z’n Rotterdams te zeggen: aan daden.

 

 

Stan Majoor
Hoofdredacteur Rooilijn (stan@rooilijn.nl)