Redactioneel – Sociale innovatie in de stad

Of het om energie, het verkeer of de bouw gaat, er wordt sinds jaren aan de ontwikkeling van nieuwe en slimme concepten gewerkt zoals alternatieven voor aardgas, het clusteren van functies rondom goed bereikbare vervoersknooppunten of het gebruik van bouwhubs om bouwverkeer te verminderen. Toch wordt op een gegeven moment de vraag gesteld: “Wij weten wat wij moeten doen, maar hoe komt dat het niet gebeurt?” Wat vaak over het hoofd wordt gezien zijn de sociale en politieke aspecten van innovatie. Er is aandacht nodig om naar ingesleten manieren en problemen te kijken, oplossingen te zoeken en samen te werken. Oplossingen van eerdere problemen verhinderen soms nieuwe innovaties. Nieuwe concepten bedenken is dus slechts een klein deel van een proces van sociale innovatie. Deze andere aspecten horen er ook bij. Het bekijken van de artikelen in dit nummer door de bril van sociale innovatie levert een interessant beeld op. Het artikel van Mählmann e.a. laat bijvoorbeeld het belang zien van vernieuwing in juridische kaders om concurrentie op het warmtenet mogelijk te maken of de mogelijkheid voor gemeenten te creëren om gasaansluitingen te beperken. Maar juridische kaders alleen zijn onvoldoende. Schaick en Bos laten zien dat naast de juridische mogelijkheden die er nu zijn voor meer flexibiliteit in de gebiedsontwikkeling, ook een verandering in het denken nodig is om echt flexibel te werken. Tot slot laat Walther Ploos van Amstel het belang van samenwerking zien tussen zowel markt en overheid als bij de overheid intern om de verduurzaming in de bouwlogistiek te bevorderen. Dat gezegd hebbende zijn processen van sociale innovatie geen apolitieke processen. Het is daarom belangrijk om zowel in de gaten te hebben voor wie je het doet, de directe betrokkenen, als steeds te leren van experimenten met nieuwe soorten regelgeving, benaderingen en vormen van samenwerking.

Andrew Switzer
Hoofdredacteur Rooilijn (andrew@rooilijn.nl)